Langer thuis wonen in Gilze: wat het huis van mijn ouders nodig had

Mijn ouders wonen al bijna vijftig jaar in hetzelfde huis aan de rand van Gilze, een twee-onder-een-kap uit 1972 met een flinke tuin en een trap die steeds steiler lijkt te worden. Mijn vader is eenentachtig, mijn moeder achtenzeventig. Verhuizen willen ze niet, en eerlijk gezegd snap ik dat. Vanuit de keuken zien ze de buren langslopen en op heldere dagen horen ze de straaljagers van de vliegbasis overkomen. Dit is hun plek.

Vorige winter viel mijn vader ’s nachts op weg naar de badkamer. Het liep goed af, maar de schrik was groot. Het was voor ons als kinderen wel het moment om samen met hen te kijken wat er in huis moest veranderen, zodat ze er nog jaren veilig kunnen blijven.

Licht waar je het nodig hebt

We liepen op een zondagmiddag met z’n vieren door het huis. Wat meteen opviel, was hoe donker het op sommige plekken was. De schakelaar voor de overloop zat alleen beneden, dus wie ’s nachts naar het toilet ging, deed dat op de tast. In de gang hing één lamp aan het plafond. De trap naar de zolder had helemaal geen licht.

Daarnaast stonden er overal stekkerdozen op de vloer, met snoeren die over de drempel van de woonkamer liepen. Voor iemand die slecht ter been is, zijn dat precies de dingen waar je over struikelt. En de groepenkast in de meterkast was nooit vervangen. Er zaten vier groepen in, en maar een deel daarvan viel onder een aardlekschakelaar.

Een plan in één keer

Via een buurvrouw kwamen we bij Elektricien Gilze. De monteur liep met mijn ouders het hele huis door en stelde vooral vragen. Waar zit u ’s avonds, waar komt straks misschien een bed beneden, en wilt u later een traplift? Dat laatste bleek belangrijk, want een traplift heeft een eigen stopcontact nodig bij de onderkant van de trap, en dat leg je liever nu aan dan later.

De oude kast ging eruit en er kwam een nieuwe groepenkast met aardlekautomaten, zodat een storing op de ene groep niet meteen het halve huis zonder stroom zet. Op de trap en de overloop kwam een wisselschakeling, zodat je het licht zowel beneden als boven aan en uit kunt doen. In de gang en op de overloop hangen nu lampen met een bewegingsmelder die ’s nachts zacht aangaan. De schakelaars zitten op een hoogte waar je ze met een volle hand of vanaf een rollator makkelijk vindt.

Minder snoeren, meer rust

In de woonkamer en de slaapkamer kwamen extra wandcontactdozen, op de plekken waar lampen, de televisie en de telefoonlader echt staan. Daardoor konden bijna alle stekkerdozen weg. Ook de achterkamer, die op termijn misschien slaapkamer wordt, kreeg voldoende stopcontacten aan beide kanten van waar het bed zou komen. Elektricien Gilze adviseerde daarnaast rookmelders op elke verdieping, die met elkaar gekoppeld zijn, zodat mijn moeder het ook beneden hoort als er boven iets aan de hand is.

Het werk duurde twee dagen. Mijn ouders zaten die tijd bij ons, en toen ze terugkwamen, was het grootste verschil volgens mijn moeder het licht. “Het lijkt wel een ander huis,” zei ze.

Wat ik anderen zou aanraden

Wacht niet tot er iets gebeurt. Een val is vaak het begin van het gesprek, maar het had ook een jaar eerder gekund. Loop eens met je ouders door hun huis, ’s avonds als het donker is, en let op waar ze zoeken naar een schakelaar of over een snoer stappen. Dat zijn de plekken waar je mee begint. Bij ons heeft Elektricien Gilze de rest van het plan rustig met ons doorgenomen, en mijn vader loopt ’s nachts nu gewoon in het licht naar de badkamer.